Guardaplata-Platako itsasargia: datuak eta erreferentziak

2015, Urriak 20
Ibilbidea

Ibilbidea (wikiloc)

Datorren larunbatean Platako itsasargia bisitatzera joango gara eta hara joatea pentsatu genuen momentuan bertan Guardaplata eta bere jatorrizko izena, Pordeplat etorri zitzaigun burura ibilaldiaren abiapuntu gisa, bien deituren artean dagoen itxurazko antzagatik.

Itsasargia 1855. urtean eraiki zutenean Plata izena zergatik jarri zioten zehazki ez dakigu, baina seguruenik izena marinelei zor diegu. Izan ere, itsasoko jendeak horrela deitzen die eta kostaldeko horma handi eta zapalei, Pasaiako portuaren bokalean dauden eta itsasargia eraiki zuten bezalakoei.

Guardaplata, ordea, Bidebietako baserri baten izena da, jatorriz Pordeplat bezala ezaguna. Horrela zuen izena Erdi Aro amaieran agertzen denetik XIX. mende erdialdera arte, Guardaplata aldaera hartuko duenean. Baserri garrantzitsua izan zen inguru honetan, XVIII. mendean otoitz-lekua izan baitzuen eta baita errota bat Moneda baserriaren aldetik portura zihoan errekaren behealdean. Pordeplaten lehen aipamena 1456. urtekoa da eta Pasaiako badiaren inguruan dagoen Uliako mendialdea izendatzeko erabili zen. Bere izenak “portua” adierazten du eta zalantzarik gabe La Herrerako ontziralekuaz ari da, Gaiztarroren parean zegoen eta Erdi Arotik XIX. mendearen azken zatian badiaren alde hau lehorreratu zen arte erabili zena. “La Plata” hau, hortaz, Erdi Aroan ditu sustraiak eta Altzan eta Pasaiako badian aurkitzen ditugun garai hartako gaskoi jatorrizko beste izan askorekin erlazionaturik dago, eta bereziki ontziralekuen izenekin, hala nola Port de Laborda (Bordalaborda, Donibane) eta Port de Lazon (Lezo). Ezberdintasun batekin, ordea. Bi horiek leinuen abizena -Laborda eta Lezo-daramaten bitartean, “plata” portuko inguru honen deskribatzailea litzateke. Denbora batean zingiratsu eta gero larrez estalirik dagoen lekuari horrela esaten zaie zenbaitetan gaskoiz.

Platako itsasargia portuan modu seguru batez sartzeko itsasargi eta balizaje sistema baten elementua da, apartekoa, dudarik gabe, bere kokapenagatik batez ere, itsasoa portuarekin eta giza jarduerarekin harremanetan jartzen baititu zuzen-zuzenean.  Gomistegiko biribilgunean kokaturiko Ricardo Ugarteren “Portu batetarako aingura” eskulturak harreman horretaz hitz egiten digu eta baita gogora ekarri ere leku honetan bertan zegoen José Antonio Lasa S.A. enpresa, itsasoko industria eta arrantzari estuki loturik egon zena.

Jarraian aurkituko dituzue ibilaldi honentzako bildutako datu eta erreferentzia bibliografikoak, bidean lagungarriak izango direlakoan, baita Pdf formatuan ere.

azala-guardaplata-platako-itsasargia-2015

Pdf

IBILALDIA: GUARDAPLATA - PLATAKO ITSASARGIA  (2015-10-24)

-ERREFERENTZIAK-

Ibilbidearen ezaugarriak:wikiloc.com

PORDEPLAT-GUARDAPLATA

PLATAKO ITSASARGIA

Itsasargiari buruzko dokumentu gehiago www.altza.info helbidean: Platako itsasargia.

Etiketak: , ,

Iruzkina idatzi

Estibaus

Atalak

Martxoa 2021
A A A O O L I
« ots    
1234567
891011121314
15161718192021
22232425262728
293031  

RSS

Azken iruzkinak

  • Ancora
    (2021, Otsailak 24)
    «Enhorabuena por la labor de investigación. Apoyamos totalmente la conservación estos elementos que forman parte de nuestro patrimonio industrial ferroviario. ...»
  • Zigor Etxeburua
    (2021, Otsailak 24)
    «Oso jakingarria. Eskerrik asko »
  • Iñaki Ezama
    (2021, Otsailak 23)
    «Txalos Iñigo. Oso ona. »
  • Ramón
    (2021, Otsailak 21)
    «¡qué historia tan ejemplar! »
  • Estibaus
    (2021, Otsailak 13)
    «Artzak Ortzeok, se puede traducir literalmente como "ahí está Arzak", "hor dago" en hika, forma verbal utilizada entre personas muy ...»

etiketak


Sarean