Etiketaren izena: natura

“Txingurri hor dago!” ibilaldia

2018, Ekainak 15
0-txingurri-1850

1850

Txingurri Herrerako erreka nagusiaren izena da; gaur egun ia bere ibilgu osoan estalirik dago. Bi kilometro eta erdiko luzera dauka eta bere baitan 330 ha-ko lur azaleko ura biltzen du, punturik altuenak Altzagaina (93 m), Ametzagaina (118 m), Lizardi (69m ) eta Mirakruz Gaina (50 m) direlarik. Larratxo-erreka, Buztintxulo-erreka eta Siustegi-erreka ditu adarrik nagusiak.

Errekaren gaur egungo izena, gainontzeko erreka-adarrenak bezalaxe, errekaren ondoan dagoen baserriaren izenetik dator: Txingurri edo Txingurriyane. Izen hau, bestalde, herrikoia da eta azken mendean gutxienez XVI. mendetik dokumentatuta dagoen Errotazar etxe eta errota izendatzeko erabili den izengoitia da.

Erreka, azken ehun eta berrogeita hamar urteetan garatutako industrializazioaren ondorioz, ia bere osotasunean bideratuta edota lurperatuta geratu da.  Bakarrik bi zatitan ikus ahal izango dugu ura mugimenduan, bata Teran lantegiaren ondoan, jabetza pribatuko 80 metroko zati txiki batean, eta bestea Larratxo errekaren goialdean, gaur egungo parkearen barruan. Erreka estalirik, ez ikustearekin batera ahaztea dator eta hauxe da, hain zuzen ere, egingo dugun paseotxoaren asmoa, hau da, Txingurri estalgabetu eta, bere inguruan bizi zirenen lekukotzaren bitartez, zegoen bizitza hura argitara ekarri. Ibilbidean zehar, iragana gogoratzeaz gain, egungo eta etorkizuneko  bizimoduan urak duen garrantzia ere nabarmendu nahi dugu, harekiko arduratsu eta eginbidetsu joka dezagun.

  (gehiago…)  »  

“Txingurri hor dago / Destapando Txingurri”.

2018, Ekainak 7

1-20180501_123204Datorren larunbaterako, hilak 16, Cristina Enea Fundazioa eta Kontadores Gaztelekuarekin elkarlanean, paseo bat prestatu dugu Herreran barrena, “Txingurri hor dago / Destapando Txingurri” izenburupean.  Protagonista Herrerako erreka izango da, beraz.

Erreka, azken ehun eta berrogeita hamar urteetan garatutako industrializazioaren ondorioz, ia bere osotasunean bideratuta eta lurperatuta geratu da.  Bakarrik bi zatitan ikus ahal izango dugu ura mugimenduan. Bata Teran lantegiaren ondoan, jabetza pribatuko 80 metroko zati txiki batean, eta, bestea, Larratxo errekaren goialdean, gaur egungo parkearen barruan.

Erreka estalirik, ez ikustearekin batera ahaztea dator eta hauxe da, hain zuzen, egingo dugun paseotxoaren asmoa, hau da, Txingurri estalgabetu eta, bere inguruan bizi zirenen lekukotzaren bitartez, zegoen bizitza hura argitara ekarri.

Ibilbidean zehar, iragana gogoratzeaz gain, egungo eta etorkizuneko  bizimoduan urak duen garrantzia ere nabarmendu nahi dugu, harekiko arduratsu eta eginbidetsu joka dezagun.

Goizeko 10etan abiatuko gara, Kontadoresetik, eta izena aurretik eman behar da (943 453 526 / cristinaenea@donostia.eus).

4-c202a-004

Naturaldiaren erreportajeak

2018, Ekainak 2

20180601_181705Joan den maiatzaren 25ean Tomasenen egindako Rallyaren sari banaketarekin amaitu zen aurtengo Naturaldia.

Hona hemen egindako hainbat jardueren argazki erreportajeak:

  (gehiago…)  »  

Datozen jarduerak

2018, Martxoak 23

MirakruzJarduera hauek prestatu ditugu udaberri honetan egiteko:

  • Apirilak 21: La Asunción (Mirakruz) komentua barrutik ezagutzeko bisita. Goizeko 10:00etan sarrera nagusian. Ordubeteko bisita mojen eskutik. Bisitari kopuru mugatua. Apirilaren 18a baino lehen eman behar da izena 649 496 607 telefonora deituz edo ahm@altza.net helbidera idatziz.
  • Apirilak 26: +55  Altzatik abiatutako ibilbideak: Casares-Molinao-Txipres-Kutarro-Bizarain-Garbera. Irteera Casares Kultur Etxetik 09:00etan.
  • Maiatzak 5-20: Altzako VI. Naturaldia.
  • Maiatzak 5: Mendiko ibilaldia Altzabasoaren mugetatik. Marko Sierrak gidatuta. Mendian ibiltzeko prestatua joan behar da. Irteera Casaresetik 08:00etan partaideen autoetan. Maiatzaren 2a baino lehen izena eman behar da AHMren telefonoaren edo posta elektronikoaren bitartez.
  • Ekainak 16: Txingurri hor dago! Destapando Txingurri. Ura mintzagai hartuz paseo bat Herreran barrena bizilagunen eskutik. Cristina Enea Fundazioa eta Kontadores-Gazteriakin elkar lanean. Izena eman 943 45 35 26 telefonoan edo  cristinaenea@donostia.eus helbidean.

Jarduera bakoitzari buruzko informazio gehiago hemen Estibausen emango dugu.

altzabasoa-elurpean-20180107

Altzabasoa (Marko Sierra, 2018-01-07)

Babestu Uliako Mintegietako parkea

2016, Otsailak 18

parkeababestu-212x300
Egun hauetan Uliako Mintegien Lagunak mugitzen ari dira udalaren eraikuntza asmoen aurrean parkearen eremu osoa babesteko.

Sinadurak biltzen ari dira change.org bitartez datorren astean onartu nahi duten behin-behineko onarpena gelarazteko.

Sinadura bilketaz gain deialdi bat egin dute datorren 28an familiak eta lagunak parkean elkartzeko eta beste “gauzatxo” batzuk ere egiteko.

Gehiago jakiteko klik egin hemen.

Ibilaldia Mendiola aldean

2014, Otsailak 23

mendiola-ibilaldiaAltzako ingurune naturala ezagutarazteko asmoz abian jarritako AltzaNatura egitasmoa osatzen jarraitzen dugu, oraingoan Mendiolari begirada eskainiz. Donostiako Udaletxea eta Club Vasco de Camping elkartearekin batera foilleto bat argitaratu dugu eta Mendiolatik zehar ibilaldi naturalistiko bat burutzea du helburu. Marko Sierra foilletoaren egileak natur gune honen hainbat ezaugarri nabarmentzen ditu: bere eboluzio geologikoa, urak paisaia nola moldeatu duen, urtetan gizakiak nola baliatu duen, landaretzaren bilakaera, gaur egungo bioaniztasuna, duen balio paisajistikoa…

  (gehiago…)  »  

Altzabasoa, udal gobernua eta Murphyren legea

2013, Urriak 8

Iñigo Landa

altzabasoa1Joan den maiatzean Donostiako udal gobernuaren ordezkariek Añarbeko baso erreserba izendatu berria ezagutarazteko kanpainaren berri eskaini zuten. Balio handiko inguru horrek goi mailako babesa merezi zuen eta azkenean naturzaleen elkarteei eta erakundeei esker lortu da. Zorionekoak gara, beraz, etorkizunean leku eder horrekin gozatzen jarraitu ahal izango baitugu. Alabaina, notizia horrek zapore mikatza ere utzi digu. Izan ere, Añarbeko erreserbaren alde donostiarra Altzabasoa da, baina Donostiako udalak Errekabeltz izenarekin ordezkatu du, Altzabasoan dagoen erreka baten izenarekin.

Leku izenak desagerrarazi, desitxuratu, aldatu… Altza Donostiara bildu zutenetik behin eta berriro errepikatu egin den praktika tamalgarria. Donostiako udaletxean buruak aldatzen dira, baina praktikak ez. Elorza-Letamendiaren garaian ondarea “babesteko” eta auzoak banatzeko idatzi ziren bi dokumentuei, adibidez, indar osoa eman die egungo gobernuak eta, horrela, Altzan geratzen zaigun ondareak gero eta babesa gutxiago dauka (ikusi joan den maiatzeko Estibausen) eta Herrera bezalako auzoak hiru auzotan zatituta jarraitzen du.

Orain Altzabasoa izena desagerrarazi dute, eta beldur gara ez dela horretan geratuko. Banatu duten foiletoan, “Donostia eta Errenteria arteko mugarriak” aurkituko ditugula ibilaldian esaten dute. Udal buru horiek konturatzen direnean mugarri horietan zizelkatuta dagoena Altzaren “A” dela, eta ez Donostiako “SS”-ak, kenaraziko dituzte. Gurean Murphyren legeak agintzen baitu erremediorik gabe: zerbait gaizki joan badaiteke, gaizki joango da. Bestela, zaudete piska batean.

anarbe10

Udaberria txori artean

2013, Maiatzak 1

Pili Lázaro

karnaba

Karnaba Molinaon. Antonio Valencia

Aurreko urtean enarei buruz idatzi nuen, urtero Altzara etortzen zirela eta nola bere betiko kabiak aurkitzen zituzten mila eta mila kilometro egin ondoren. Oraindik ez dira etorri, desbideratu ote dira? Zorionez, ez dira alde honetara etortzen diren txori bakarrak. Lehengo larunbatean Mikel Olano basozainaren eskutik ikusi eta entzun genuen hainbeste txori espezie ezberdin ezin genuela sinistu.

Taldean bildu ginenean Altzakoa ez zen batek komentatu zuen: “Hemen Altzan, hainbeste etxeekin, non daude txoriak? Zuhaitzak ez badaude, non egon daitezke txoriak?” Eta bai sorpresa! Arriberrin bertan entzun genituen lehenengo kantuak, eta pixka bat aurrerago  Mikelek gutxi gora behera hamar txori desberdinak identifikatu zituen aldi berean kantari: txepetxak, xoxoak, txantxangorriak, buztangorriak, kazkabeltzak, errekatxindorrak, karnabak, txirriskilak, txorrua… Batzuk kabia egiten ari ziren, beste batzuk zuhaitz batetik bestera elkarri erantzuten. Oso harrigarria! Bost minuturo berriro gelditu ginen. Molinaoko jeitsieran buztanzuri bat ikusi genuen, emigratzen ari zena eta geldiune bat egiten gure lurretan. Molinao errekaren ondoan garrapoa ikusi genuen enborretik gora eta behera. Horrela bide osoan, bueltatu behar izan genuen arte.

Oraindik txoriak gure inguruan bizi dira, gure bizimodura egokitu dira eta oso urrutira joan gabe, kotxea alde batean utzita, paseo bat emanez, begiak eta belarriak prest, oso experientzia zoragarria eta lasaiak bizi ditzakegu.

Gure inguruneko flora eta fauna ezagutzeko hitzaldia eta ibilaldia

2013, Apirilak 17

parus_major_mNatur Asteari amaiera emateko hitzaldi bat antolatu dugu gurekin batera bizi diren landare eta animaliak hobeto ezagutzeko. Hizlaria Mikel Olano izango da, basozaina eta Aranzadiko kidea eta bere eskutik; animalien bizi-ohiturak, bere izen arruntak, hegaztiak bere txioen bidez identifikatzen ikasiko dugu, besteak beste. Hitzaldia, Tomasene kultur etxean, apirilak 18an, ostegunean, 19:00ean izango da.

Larunbatean Mikelekin irtengo gara ibilaldi gidatua egiteko eta bidean topatzen ditugun landare eta animaliak identifikatzeko. Casaresetik abiatuko gara, 9:00ean eta prismatikoak eta mendiko botak eramatea aholkatzen dugu. Ibilaldiaren iraupena (joan-etorria) hiru ordukoa izatea aurreikusten dugu.

“Beste zenbait zomorro” Antonio Valenciaren argazki erakusketa

2013, Apirilak 14

Donostia Kulturak eta Altzako Historia Mintegiak antolatutako Natur Astearen barruan, apirilak 15, astelehenean Antonio Valenciaren argazki erakusketa inauguratuko da Tomasene kultur etxean. Egun horretan 19:00tatik aurrera, argazki bakoitzari buruzko azalpenak jasoko ditugu Antonioren eskutik.
Apirilak 15etik apirilak 20rarte, erakusketa ikusgai egongo da 17:30tik-20:00tara.

exp-antoniovalencia092
“Antonio Valenciak, Natura txikiaren irudi miresgarriak azaltzen dizkigu eta, irudiotan, testuinguru koloretsu batean ikusten dugu animalien mundua.
Inguratzen gaitun mundu txikian adituak direnek intsektu desberdinak ikusterakoan gozatuko dute. Burruntziak, margo guztietako tximeletak, forma berezia duten aharrak, txindurriak -baita ere igelak!- ikusiko dituzte. Gai hauetan adituak ez garenok, animalien munduko osagaiez osatutako puzzle harrigarria ikusiko dugu, inguruko landaredian egokiro kokatutako mundua.
Erakusketa honen bidez, Valenciak bere buruaren alde bat azaltzen digu, margoz eta zehaztasun harrigarriz betetako bere aldea. Hurbiltzerakoan, animalien mundua Antonioren begiez ikusiko duzue.

exp-antoniovalencia091

Ikusteaz gain, begiratu ere egin behar da. Begirada bat behar duzu, egunez egun aurrera egin eta bizitzeko animalitxo ñimiñoek egindako borrokaren eszena miresgarriak ikusteko.
Naturan zehar ibiltzen zarenean, zentzu guzti-guztiak erne behar dituzu belarren arteko mugimenduak eta zauden leku horretan ohizkoak ez diren koloreak ikusteko, eta berdin, xomorro baten antza duena edo euli bat harrapatu duen armiarma hori ikusteko.
Era horretan, zomorroen arteko historia txikien berri izango duzu, grabatu eta ahaztezin bihurtuko zaizkizunak.
Xomorro hauek zuen gustukoak izan daitezen espero dut, nire kasuan izan den antzera. Aurrean izan ditudanean, euren bizitzaren zatitxoak hartu ditut, irudiotan zuei erakusteko.

Antonio Valencia

Estibaus

Atalak

Abendua 2018
A A A O O L I
« Aza    
 12
3456789
10111213141516
17181920212223
24252627282930
31  

RSS

Azken iruzkinak

  • Luma
    (2018, Azaroak 1)
    «Guztiz konforme egindako artikuluarekin. Artecheren "El abrazo de los muertos" liburua denok irakurri beharko genuke. Aipatzen dezu gerra osoa erreketekin igaro ...»
  • -
    (2018, Urriak 24)
    «Ante todo quiero agradecer la labor que estas personas realizan. Seguro que coincidiran con aquellas personas a las que nos ...»
  • aaa
    (2018, Urriak 16)
    «Ondo egongo litzateke harria parkearen inguruan bihurgune hori egite. »
  • Bego
    (2018, Urriak 16)
    «“Tierras de la luna”; amianto en el corazón de Altza – Donostia http://www.rebelion.org/docs/242319.pdf »
  • Miguel Angel Etxetxikia
    (2018, Urriak 16)
    «Eskalantegi baserrian jaio zen, horregatik, bere istoriaria ezagutu nahi dut, nor bizi zen lehen eta abar »

etiketak


Sarean