Etiketaren izena: natura

Udaberria txori artean

2013, Maiatzak 1

Pili Lázaro

karnaba

Karnaba Molinaon. Antonio Valencia

Aurreko urtean enarei buruz idatzi nuen, urtero Altzara etortzen zirela eta nola bere betiko kabiak aurkitzen zituzten mila eta mila kilometro egin ondoren. Oraindik ez dira etorri, desbideratu ote dira? Zorionez, ez dira alde honetara etortzen diren txori bakarrak. Lehengo larunbatean Mikel Olano basozainaren eskutik ikusi eta entzun genuen hainbeste txori espezie ezberdin ezin genuela sinistu.

Taldean bildu ginenean Altzakoa ez zen batek komentatu zuen: “Hemen Altzan, hainbeste etxeekin, non daude txoriak? Zuhaitzak ez badaude, non egon daitezke txoriak?” Eta bai sorpresa! Arriberrin bertan entzun genituen lehenengo kantuak, eta pixka bat aurrerago  Mikelek gutxi gora behera hamar txori desberdinak identifikatu zituen aldi berean kantari: txepetxak, xoxoak, txantxangorriak, buztangorriak, kazkabeltzak, errekatxindorrak, karnabak, txirriskilak, txorrua… Batzuk kabia egiten ari ziren, beste batzuk zuhaitz batetik bestera elkarri erantzuten. Oso harrigarria! Bost minuturo berriro gelditu ginen. Molinaoko jeitsieran buztanzuri bat ikusi genuen, emigratzen ari zena eta geldiune bat egiten gure lurretan. Molinao errekaren ondoan garrapoa ikusi genuen enborretik gora eta behera. Horrela bide osoan, bueltatu behar izan genuen arte.

Oraindik txoriak gure inguruan bizi dira, gure bizimodura egokitu dira eta oso urrutira joan gabe, kotxea alde batean utzita, paseo bat emanez, begiak eta belarriak prest, oso experientzia zoragarria eta lasaiak bizi ditzakegu.

Gure inguruneko flora eta fauna ezagutzeko hitzaldia eta ibilaldia

2013, Apirilak 17

parus_major_mNatur Asteari amaiera emateko hitzaldi bat antolatu dugu gurekin batera bizi diren landare eta animaliak hobeto ezagutzeko. Hizlaria Mikel Olano izango da, basozaina eta Aranzadiko kidea eta bere eskutik; animalien bizi-ohiturak, bere izen arruntak, hegaztiak bere txioen bidez identifikatzen ikasiko dugu, besteak beste. Hitzaldia, Tomasene kultur etxean, apirilak 18an, ostegunean, 19:00ean izango da.

Larunbatean Mikelekin irtengo gara ibilaldi gidatua egiteko eta bidean topatzen ditugun landare eta animaliak identifikatzeko. Casaresetik abiatuko gara, 9:00ean eta prismatikoak eta mendiko botak eramatea aholkatzen dugu. Ibilaldiaren iraupena (joan-etorria) hiru ordukoa izatea aurreikusten dugu.

“Beste zenbait zomorro” Antonio Valenciaren argazki erakusketa

2013, Apirilak 14

Donostia Kulturak eta Altzako Historia Mintegiak antolatutako Natur Astearen barruan, apirilak 15, astelehenean Antonio Valenciaren argazki erakusketa inauguratuko da Tomasene kultur etxean. Egun horretan 19:00tatik aurrera, argazki bakoitzari buruzko azalpenak jasoko ditugu Antonioren eskutik.
Apirilak 15etik apirilak 20rarte, erakusketa ikusgai egongo da 17:30tik-20:00tara.

exp-antoniovalencia092
“Antonio Valenciak, Natura txikiaren irudi miresgarriak azaltzen dizkigu eta, irudiotan, testuinguru koloretsu batean ikusten dugu animalien mundua.
Inguratzen gaitun mundu txikian adituak direnek intsektu desberdinak ikusterakoan gozatuko dute. Burruntziak, margo guztietako tximeletak, forma berezia duten aharrak, txindurriak -baita ere igelak!- ikusiko dituzte. Gai hauetan adituak ez garenok, animalien munduko osagaiez osatutako puzzle harrigarria ikusiko dugu, inguruko landaredian egokiro kokatutako mundua.
Erakusketa honen bidez, Valenciak bere buruaren alde bat azaltzen digu, margoz eta zehaztasun harrigarriz betetako bere aldea. Hurbiltzerakoan, animalien mundua Antonioren begiez ikusiko duzue.

exp-antoniovalencia091

Ikusteaz gain, begiratu ere egin behar da. Begirada bat behar duzu, egunez egun aurrera egin eta bizitzeko animalitxo ñimiñoek egindako borrokaren eszena miresgarriak ikusteko.
Naturan zehar ibiltzen zarenean, zentzu guzti-guztiak erne behar dituzu belarren arteko mugimenduak eta zauden leku horretan ohizkoak ez diren koloreak ikusteko, eta berdin, xomorro baten antza duena edo euli bat harrapatu duen armiarma hori ikusteko.
Era horretan, zomorroen arteko historia txikien berri izango duzu, grabatu eta ahaztezin bihurtuko zaizkizunak.
Xomorro hauek zuen gustukoak izan daitezen espero dut, nire kasuan izan den antzera. Aurrean izan ditudanean, euren bizitzaren zatitxoak hartu ditut, irudiotan zuei erakusteko.

Antonio Valencia

Molinao: ibilbidea eta erakusketa blogean

2013, Urtarrilak 21

altzanaturaPasa den abenduan gogoratuko duzuenez gero txango bat antolatu genuen Molinao bailararen alderdi naturalistikoak ezagutzeko eta hartarako orri bat ibilbidearekin eta hamabi panel azalpenekin prestatu genituen. Honez gero, bai ibilbidearen orria (”Ibilaldi naturalistikoa“) baita panelak ere (”Erakusketa“) AltzaNatura blogean dauzkazue kontsultagarri eta zuen ordenagailura jaisteko moduan. Une honetan leku eta data bat bilatzen ari gara panelekin erakusketa bat egiteko eta prest dagoenean jakinaraziko dizuegu.

Ibilaldia Molinao bailaran

2012, Abenduak 16

molinaoko-foiletoaLehengo urtean Altzanatura proiektua plazaratu genuen Altzako ingurune naturalari begidaratxo bat, ikerketa bat eta arreta berezi bat eskaintzeko helburuarekin. Aurten, ezagutza hau zabaldu asmoz, baliabide ezberdinak elaboratu ditugu, hauen artean foileto bat, Molinao errekaren ingurunea ezagutarazteko ibilaldi bat egitea proposatzen duena. Bertan interes bereziko zortzi puntu markatu ditugu geldiunea egin eta aitzina padura izandako gunea ezagutzeko, landagune paisaia, ondo kontserbaturiko harizti eta ibaiertzeko haltzadiak miresteko eta bertan bizi diren landare eta fauna deskubritzeko…

Igande honetan, abenduak 16, modu berezian aurkeztu nahi dugu ibilaldi hau, bisita gidatua eginez, Marko Sierraren eskutik, hemen aurkezten diren materialen egilea.  Ibilaldia Casares Kultur Etxetik hasiko dugu goizeko 9:00etan eta gurekin batera egitea animatzen denak mendiko botak eta hamaiketakoa ekarri beharko ditu. Lau orduko iraupena izango du egingo diren geldiuneak kontutan hartuta eta zailtasun gutxikoa da.

Foiletoa eta ibilbideaz gainera, panel informatiboak ere elaboratu ditugu. Altzako ingurune naturalaren interpretazioa eskainiz eta Molinaoko naturgune interesgarria sakonki aztertuz, Panelak edozein lekutan erakusgai jartzeko pentsatuak daude, eskoletan, elkarteetan… Horretarako Altzako Historia Mintegiari eskatu besterik ez dago. Epe laburrean ezagutzera emango dugu gure web orrialdearen bitartez aurkezturiko material guztia noiz jarriko dugu on-line eskuragarri.

“25 + 1″ Urteurrenaren oihartzuna

2012, Azaroak 14

Urtebete pasa da hogeita bosgarren urteurrenaren ospakizunetatik. Urte berezia izan zen hura, alde guztietatik begiratuta, eta bultzada ederra izan zen aurrean dauzkagun erronkei eusteko. Horrela, hilabete hauetan lanean jardun dugu eta urte amaitu aurretik egitarau trinko bat prestatu dugu lan horren erakusgarri. Garaiz jasoko duzue informazioa zehatza, baina, bitartean, bihoa oraingoz egitarauaren aurrerapen hau:

  • Ganbara erakusketa: “Egun batez Altzan…orain dela 60 urte“, Tomasene kultur etxean, abenduaren 11tik 14ra.
  • El cuaderno de Tere” liburuxkaren aurkezpena, Tomasenen, abenduaren 14an.
  • 2013. urteko egutegiaren aurkezpena, egun eta leku berean.
  • Altzak soinu, Altzak doinu” kontzertua, San Martzial elizan, abenduaren 15ean.
  • AltzaNatura: abenduaren 16an Marko Sierraren eskutik ibilaldia Molinao errekaren inguruetan honen balio naturalak ezagutzeko.

Erne, bada, abenduan.
Bitartean, Orereta-Oinarri abesbatzak iazko kontzertuan abestutako pieza honekin goxatzen uzten zaituztegu: Josu Elberdin pasaitarraren “Alami”.

Alami

Baso ilunean soinurik ez dago,
Baso ilunean ahul dago dena. (bis)
Hotza, hotza ta iluna.
Hotza, hotz handia.
Zarata izotzan urtu eginten da
Eta iluntasunean desagertzen da.

Paparapapapa… (bis)

Amestu egin nahi dut
Munduan zehar ibiltzen naizela
Zoriontsu izanik
Jendearekin abesten dudala.
Amestu egin nahi dut
Munduan zehar ibiltzen naizela
Zoriontsu izanik
Jendearekin abesten dudala!

Amets egiten dut nik
Ametsak amestu
Abestuz amesten dut
Zerurantz begira
Amets egiten dut nik
Ametsak abestuz
Abestuz amesten dut
Zerurantz begira

Bizitza aurrera doa

2012, Irailak 11

Pili Lázaro

txitoak-2012-05-20

(Argazkia Eder Novo)

Edozein lekutan, edozein izkinetan bizitza azaltzen da. Palmondo azalaren zirrikitoetan pentsaezina zen txepetxa txiki batek bere habia egingo zuenik. Hura sorpresa! Hiritar inguruan, etxez inguraturik. Bere ondoan pertsona asko pasa eta pasa han zegoenik konturatu gabe.

Gure eguneroko bizitza laster asko doa, arazoz beterik eta denborarik gabe gure inguruko gauza txiki ederrenei minutu batzuk kontenplazioan dedikatzeko. Norbaitek han zegoela esan digu, ikusi, irribarrea bota eta animua eman digu.

Ongietorriak udaberria eta enarak

2012, Maiatzak 20

enarak7a

Pili Lázaro

Urtero bezala enarak heldu dira. Zoragarria da ikustea nola aurkitzen duten bere betiko habiak Altzara itzultzen direnean.

Zenbat urte bizi dira? Nola aurkitzen dute Altzarako bidea? Non pasa dute neguan?

Gure etxe-teilapean habiak egin izan dituzte. Wikipedian esaten dute bere habiak baserrietan egiten dituztela, baina gure kasuan bost pisuko etxe batean bizi gara eta bueltaka eta txioka ibiltzen dira gure leihoen aurrean.

Haiek etortzen direnean badakigu udaberria benetan heldu dela.   (gehiago…)  »  

AltzaNatura: aurkezpena eta hitzaldia

2011, Martxoak 10

Altzako Historia Mintegiaren 25.urteurrena dela eta ekitaldi bereziak prestatzen ari gara. Denak ere AHM-ren ohiko lanarekin lotuta daude eta hauxe duzue burutu asmo dugun lehena: Martxoak 17 ostegunerako, Aurkezpena eta Hitzaldia antolatu dugu Casares Kultur Etxean Altzaren ingurune naturala aintzat hartuz.

gonbidapena-invitacion

  (gehiago…)  »  

Altzaren natur ondarea, ikergai

2010, Martxoak 29

Udaberria heldu da eta atzean geratu dira hotza eta iluntasuna. Jendeak bideak eta pasealekuak hartu ditu eta inguratzen gaituen naturaz gozatzeko parada ezin hobea dauka, bost zentzumenez. Antzinatik gizakiak moldatu egin du Altzako lurraldea bere beharretara, baina horrek ez du eragotzi, ez baserri giroan ezta kaletarrean ere, naturarekiko harreman estua edukitzeko, urarekin, landareekin, hegaztiekin… Harreman estu horrek arrasto sakonak utzi ditu altzatarren biografian eta bere isla ere utzi du idazle zein ikerlarien lanetan, “Altza, Hautsa Kenduz”-en ikus daitekeen bezala.

Altzako Historia Mintegiak, bere aldetik, gai honen ikuspegi orokor bat edukitzeko beharra ikusi du eta, horregatik, injineru agronomoa eta Haritzalde ekologi taldearen partaidea den Marko Sierra-rengana jo du Altzako lurraldean dauzkagun habitatak deskribatu eta kokatzeko. Azterketa honek “Aniztasun biologikoa Altzan” izenburua izango du eta aurki amaituta egongo da. AHMk azterketari ahal den hedapen handiena ematen saiatuko da, altzatarrek daukagun natur ondarearen ezagutza eta gozamena handitzearren.

Kaskabeltzaren kantua Martillunen.

kaskabeltza

Natur Zientziekin lotutako artikuluak “Altza, Hautsa Kenduz”-en:

Estibaus

Atalak

Azaroa 2019
A A A O O L I
« urr    
 123
45678910
11121314151617
18192021222324
252627282930  

RSS

Azken iruzkinak

  • Estibaus
    (2019, Azaroak 8)
    «Eguraldia dela eta, biharko prestatuta geneukan txangoa bertan behera geratu da. Aurrerago egingo dugu. Sentitzen dugu. Por razones climatológicas, la excursión ...»
  • Iñaki Ezama
    (2019, Urriak 7)
    «Bueno. Milaesker por hacer un descargo de lo q habéis hecho en líneas generales porque uno ya pensaba q no ...»
  • Miren Koruko González
    (2019, Abuztuak 31)
    «Eskerrikasko egindako lan guztiagatik, Arantza. Harzazu ondo merezia duzun atsedena. »
  • José Ignacio Gamboa
    (2019, Abuztuak 27)
    «Acabo de conocer vuestro blog, realmente me ha impresionado y me gustaría ponerme en contacto con vosotros si es posible, ...»
  • joan mari irigoien
    (2019, Abuztuak 25)
    «Altzako herri-mugimenduen eragile, langile porrokatu, euskararen maitale, Bakea eta Ohorea zuri, Arantza! jmi »

etiketak


Sarean