Centaurotik Gazte-Lekura: euskal dantza taldea (6)
Lehen emanaldia (1971)
Antxon Alfaro
Santa Barbarako lokal berrian, Centauroan egiten zituzten mendi irteerekin jarraitzeaz gain, euskal dantza talde bat jarri zen martxan.
Jarduera honen hasiera nahiko kasualitatez eman zen. Pepi Morenok gogoratzen duenez, arratsalde batean Gazte-Lekuko zuzendaritzako hainbat kide Jose Ignacio Goñi presidentearekin bildu ziren Pasaiako Alkartasuna dantza taldearen lokalean. Bilera zuten aretoko hormetan dantzaldietan erabiltzen ziren soineko ezberdinak zeuden ikusgai. Pepik haiei begira eman zuen bilera osoa. Amaieran, Alkartasuneko kide bat hurbildu zitzaion, ea gustatzen zitzaizkion galdetuz. Asko, baina batez ere bere ilusioa dantzatzea izango zela erantzun zuen. Elkarrizketa horren ondorioz, proposatu zieten Gazte-Leku elkartean talde bat antolatzen bazuten Alkartasuneko pertsona batek taldea irakasteko eta abian jartzeko konpromisoa hartuko zuela.
Hasieran, 1970eko udazkenean gaude, nesken talde bat elkartu zen batez ere. Gema Fernandezen laguntzarekin, Alkartasunean dantzan ari zena, Los Boscoseko zineman entseatzen hasi ziren. Nahiz eta ez izan dantzarako oso leku egokia altuera baxua izateagatik, han jarraituko zuten taldea desegin zen arte. Antxon Kaifer txistulariak laguntzen zion Gemari.
Hasi ziren nesken lehen taldean Pepi Moreno, Asun Barbero, Desi Barrado, Mª Carmen Goñi, Bene Macías, Pili Esnaola eta Itziar Uzkiano zeuden; laster gehitu zitzaizkien Marivi Goñi, Encarni Sánchez eta Marian Ciria ere. Mutilen taldean Koldo Elizasu, Luis Mari Ralla, José Luis Martín “Pepelu”, José Ignacio Goñi, Juanfran Ciria, Juan Ignacio Aranzadi eta Fernando Escalante zeuden.
Urte hartako Gabonetan, Los Boscoseko zineman egin zuten lehen emanaldia, Manolo Dávila aurkezlearena eginez, artikulu honen hasierako argazkian ikus daitekeenez. Taldea martxan egon zen hiru urteetan zehar Altzan zein Euskal Herriko beste herri batzuetan hainbat emanaldi egin zituen. Gasteizko Dantzari Eguna gogoratzen dute, edo Azpeitiko Gogarte-etxera egin zuten bisita ere.
Gasteizko Dantzari Eguneko emanaldia zela eta, taldea identifikatzeko bandera bat prestatzea erabaki zuten. Bandera Isabel Morenok egin zuen eta oso lauburu dotorea zeraman. Bandera José Manuel Pérezek eraman ohi zuen, Mirian Ciriaren laguntzarekin. Gaur egun, bandera hori Altzako Tokiko Bilduman aurkitzen da.
Baina bereziki gogoan dute 1972ko urriaren 15ean Gazte-Lekuk Altzan antolatu zuen Dantzari Eguna. Dantzari Egun honetara Euskal Herri osoko taldeak etorri ziren. Berreskuratutako material grafikoak erakusten digu talde horien artean Errenteriako Iraultza taldea edo Iruñeko talde bat zegoela, Andres Iñigo txistulariarekin etorri zena, Gazte-Lekuko txistulari Antxon Kaiferen oso laguna zena.
Helduen taldeaz gain, haur talde bat prestatzen hasi ziren. Bene Macíasek gogoratzen du irakatsi egiten ziela. Horietako batzuk Arantza Balanciaga, Gema eta Iñaki Santos ziren…
1973ko hasieran, taldeko hainbat kidek utzi egin behar izan zuten, arrazoi desberdinengatik. Bestalde, Gema Fernándezek gogoratzen duen bezala, une horietan bilakaera handia gertatzen ari zen bai dantzetan, batez ere nesketan, bai erabilitako soineko motetan. Aldaketa horren buru Argia taldea zen batez ere. Horrek guztiak, baliabide gutxirekin batera, taldearen jarraipena eragotzi zuen.
1975. urtean, Gazte-Lekuko zuzendaritza euskal dantza taldea berriro martxan jartzen saiatu zen, baina ideiak ez zuen fruiturik eman.
